Liên hệ: 0962 568 200 - 0938 179 039

Nguyên lý và kỹ thuật chẩn đoán bệnh thủy sản – TS. Đặng Thị Hoàng Oanh

Trình xem trước tài liệu:

 DOWNLOAD MIỄN PHÍ


Biên soạn: TS. Đặng Thị Hoàng Oanh, năm 2008
Bộ môn Sinh học và Bệnh học Thủy sản – Khoa Thủy Sản – Trường Đại học Cần Thơ



Nội dung:

CHƯƠNG I: NHỮNG KIẾN THỨC TỔNG QUÁT
I.1. SỨC KHỎE VÀ ĐỘNG VẬT THỦY SẢN
I.2. NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG TRONG CHUẨN ĐOÁN BỆNH THỦY SẢN
I.2.1. Sự đồng nhất trong thao tác thu, xử lý và phân tích mẫu
I.2.2. So sánh kết quả giữa các phòng thí nghiệm
I.2.2.1. Các dạng kết quả và ý nghĩa của chúng
I.2.2.2. Phương thức so sánh, ví dụ:
I.2.3. Những vấn đề cần lưu ý
I.2.3.1. Giá trị giới hạn cho những phép phân tích
I.2.3.2. Tính hiệu lực của phương pháp chẩn đoán
I.2.3.3. Tính ổn định của phương pháp
I.2.3.4. Đối chứng
I.2.4. Phát hiện và chẩn đoán bệnh
I.2.4.1. Chẩn đoán lâm sàng
I.2.4.2. Những biện pháp sàng lọc (screening)
I.2.4.3. Phát hiện bệnh (detection)
I.2.4.4. Chẩn đoán bệnh (diagnostic)
I.2.4.5. Các con đường lây truyền bệnh (disease transmission)
I.2.5. Vai trò của chẩn đoán trong quản lý dịch bệnh thủy sản
I.2.6. Các mức độ trong chẩn đoán bệnh thủy sản
I.2.6.1. Mức I:
I.2.6.2. Mức 2:
I.2.6.3. Mức 3:
I.2.7. Phân nhóm kỹ thuật phát hiện/chẩn đoán bệnh ở thủy sản
I.2.8. Các kỹ thuật quan sát
I.2.8.1. Những kỹ thuật quan sát
I.2.8.2. Những kỹ thuật mô học đặc biệt
I.2.8.3. Kỹ thuật hiển vi điện tử
I.2.8.4. Các kỹ thuật nuôi vi sinh vật
I.2.9. Các kỹ thuật huyết thanh
I.2.10. Các kỹ thuật phân tử

CHƯƠNG II: CÁC PHƯƠNG PHÁP QUAN SÁT
II.1. QUAN SÁT DẤU HIỆU BỆNH, MẪU GIẢI PHẪU TƯƠI VÀ MÔ BỆNH HỌC
II.1.1.Phương pháp quan sát dấu hiệu bệnh
II.1.1.1.Những vấn đề cần lưu ý khi quan sát bệnh lý thủy sản
II.1.1.2. Quan sát bệnh lý ở tôm
II.1.1.3.Phương pháp quan sát bệnh lý ở cá
II.1.2. Phương pháp quan sát mẫu giải phẫu tươi
II.1.3. Phương pháp mô học
II.1.3.1. Mục tiêu
II.1.3.2. Những điều cần lưu ý khi sử dụng phương pháp mô bệnh học:
II.1.3.3. Phương pháp mô học bao gồm các bước:
II.2. KỸ THUẬT HÓA MÔ MIỄN DỊCH
II.2.1. Nguyên tắc
II.2.2. Ứng dụng
II.2.3. Mẫu phân tích
II.2.4. Thao tác
II.2.5. Ưu và nhược điểm của phương pháp
II.2.5.1. Ưu điểm:
II.2.5.2. Nhược điểm:
II.3. KỸ THUẬT NUÔI VI SINH VẬT
II.2.1. Nuôi vi khuẩn
II.2.1.1. Ứng dụng
II.2.1.2. Phương pháp
II.2.1.3. Mẫu phân tích
II.2.1.4. Ưu và nhược điểm của phương pháp
II.2.2. Nuôi nguyên sinh động vật
II.2.2.1. Ứng dụng
II.2.2.2. Phương pháp
II.2.2.3. Mẫu phân tích
II.2.2.4. Ưu và nhược điểm của phương pháp
II.2.3. Nuôi vi-rút
II.2.3.1. Ứng dụng
II.2.3.2. Phương pháp
II.2.3.3. Mẫu phân tích
II.2.3.4. Đọc kết quả

CHƯƠNG III: CÁC KỸ THUẬT HUYẾT THANH
III.1. PHƯƠNG PHÁP KẾT TỦA MIỄN DỊCH
III.1.1. Nguyên lý
III.1.2. Ứng dụng
III.1.3. Mẫu phân tích
III.1.4. Các dạng khuếch tán miễn dịch
III.1.4.1. Kết tủa trong môi trường lỏng
III.1.4.2. Tủa trong môi trường gel
III.1.4.3. Miễn dịch khuếch tán điện
III.1.4.4. Miễn dịch khuếch tán: Điện di với miễn dịch khuếch tán in situ
III.1.5. Ưu và nhược điểm của phương pháp
III.1.5.1. Ưu đi ểm:
III.1.5.2. Nhược điểm:
III.2. PHƯƠNG PHÁP NGƯNG KẾT MIỄN DỊCH
III.2.1. Nguyên lý
III.2.2. Xếp loại các phản ứng ngưng kết
III.2.2.1. Ngưng kết trực tiếp:
III.2.2.2. Ngưng kết gián tiếp:
III.2.2.3. Ngưng kết nhân tạo:
III.2.3. Ứng dụng
III.2.4. Mẫu phân tích
III.2.5. Ưu và nhược điểm của phương pháp
III.2.5.1. Ưu đi ểm:
III.2.5.2. Nhược điểm:
III.3. KỸ THUẬT MIỄN DỊCH HUỲNH QUANG
III.3.1. Nguyên lý
III.3.2. Phương pháp
III.3.2.1. Kỹ thuật miễn dịch huỳnh quang trực tiếp
III.3.2.2. Kỹ thuật miễn dịch huỳng quang gián tiếp
III.3.3. Ứng dụng
III.3.4. Mẫu phân tích
III.3.5. Ưu và nhược điểm của phương pháp
III.3.5.1. Ưu điểm:
III.3.5.2. Nhược điểm
III.4. KỸ THUẬT MIỄN DỊCH LIÊN KẾT ENZYM
III.4.1. Nguyên lý
III.4.2. Ứng dụng
III.4.3. Mẫu phân tích
III.4.4. Phương pháp
III.4.4.1. Kỹ thuật ELISA gián tiếp
III.4.4.2. Kỹ thuật ELISA trực tiếp
III.4.5. Ưu và nhược điểm của phương pháp
III.4.5.1. Ưu điểm:
III.4.5.2. Nhược điểm:

CHƯƠNG 4: CÁC KỸ THUẬT PHÂN TỬ
IV.1. KỸ THUẬT PHẢN ỨNG CHUỖI TRÙNG HỢP
IV.1.1. Nguyên tắc
IV.1.1.1. Giai đoạn biến tính (denaturation):
IV.1.1.2. Giai đoạn lai (hybridization):
IV.1.1.3. Giai đoạn tổng hợp (hay kéo dài) (extension):
IV.1.2. Ứng dụng
IV.1.3. Phương pháp
IV.1.3.1. Ly trích DNA hay RNA từ vật chủ để sử dụng làm mạch khuôn
IV.1.3.2. Chuẩn bị
IV.1.3.3. Đối chứng
IV.1.4. Các hạn chế của phương pháp PCR
IV.1.5. Các dạng PCR
IV.1.5.1. PCR truyền thống
IV.1.5.2. PCR phiên mã ngược
IV.1.5.3. PCR thời gian thật
IV.2. KỸ THUẬT PHÂN TÍCH TÍNH ĐA DẠNG VỀ CHIỀU DÀI ĐOẠN GIỚI HẠN
IV.2.1. Nguyên lý
IV.2.2. Phương pháp
IV.2.3. Hệ thống phi phóng xạ DIG
IV.2.4. Ứng dụng của kỹ thuật lai Southern
IV.2.5. Mẫu phân tích
IV.2.6. Ưu và nhược điểm
IV.2.6.1. Ưu điểm:
IV.2.6.2. Nhược điểm:
IV.3. KỸ THUẬT LAI IN SITU
IV.3.1. Nguyên lý
IV.3.2. Ứng dụng
IV.3.3. Mẫu phân tích
IV.3.4. Ưu và nhược điểm của phương pháp
IV.3.4.1. Ưu điểm:
IV.3.4.2. Nhược điểm:

CHƯƠNG V: MỘT SỐ QUI TRÌNH PHÁT HIỆN BỆNH Ở THỦY SẢN
V.1. PHÁT HIỆN VI-RÚT ĐỐM TRẮNG Ở TÔM BẰNG KỸ THUẬT PCR
V.1.1. Ðối tượng và phạm vi áp dụng
V.1.2. Tài liệu tham khảo xây dựng tiêu chuẩn ngành
V.1.3. Giải thích thuật ngữ
V.1.4. Thiết bị, dụng cụ, mồi và hóa chất
V.1.4.1. Thiết bị, dụng cụ
V.1.4.2. Mồi, hóa chất
V.1.5. Chuẩn bị mẫu
V.1.5.1. Số lượng mẫu
V.1.5.2. Yêu cầu đối với mẫu để phân tích
V.1.6. Phương pháp tiến hành
V.1.6.1. Xử lý mẫu
V.1.6.2. Phản ứng khuếch đại PCR
V.1.6.3. Tiến hành điện di
V.1.7. Ðọc kết quả
V.1.8. Quy định về đảm bảo an toàn
V.2. PHÁT HIỆN YHV VÀ GAV BẰNG KIT IQ2000 YHV/GAV
V.2.1. Giới thiệu
V.2.2. Thành phần
V.2.3. Thiết bị và hóa chất
V.2.4. Giới hạn phát hiện và tính nhạy
V.2.5. Chuẩn bị mẫu và ly trích RNA
V.2.5.1 Thao tác ly trích RNA
V.2.5.2. Hoà tan RNA
V.2.6. Qui trình khuếch đại
V.2.6.1. Chuẩn bị hoá chất phản ứng
V.2.6.2. Điều kiện phản ứng
V.2.6.3. Phương thức chuẩn bị phản ứng
V.2.7. Điện di
V.2.7.1. Chuẩn bị bản thạch (gel)
V.2.7.2. Điện di
V.2.7.3. Thuốc nhuộm gel và đọc kết quả
V.2.8. Đọc kết quả
V.2.9. Khắc phục sự cố kỹ thuật
V.3. PHÁT HIỆN VI KHUẨN Ở CÁ BẰNG PHƯƠNG PHÁP RFLP
V.3.1 Phương pháp thu mẫu bệnh phẩm và phân lập vi khuẩn
V.3.2 Phương pháp RFLP
V.3.2.1. Ly trích DNA
V.3.2.2. Cắt DNA bằng enzym giới hạn
V.3.2.3. Quá trình khử puria, biến tính và thấm chuyển
V.3.2.4. Quá trình tiền lai và lai DNA trên màng
V.3.2.5. Phát hiện các vạch DNA
V.3.3. Xử lý thống kê
V.3.4. Đọc kết quả

PHỤ LỤC 1: CÁC BƯỚC THU MẪU CHẨN ĐOÁN BỆNH
1. Phụ lục 1a. Các bước thu mẫu chẩn đoán bệnh ở cá
2. Phụ lục 1b. Các bước thu mẫu chẩn đoán bệnh ở tôm
3. Phụ lục 1c. Các bước thu mẫu chẩn đoán bệnh ở nhuyễn thể
PHỤ LỤC 2: CÁC DẤU HIỆU BỆNH THƯỜNG GẶP Ở TÔM
PHỤ LỤC 3: CÁC DẤU HIỆU BỆNH THƯỜNG GẶP Ở CÁ
PHỤ LỤC 4: PHƯƠNG PHÁP NHUỘM HEMATOXYLIN VÀ PHLOXINE/EOSIN
1. Công thức pha thuốc nhuộm Hematoxylin và Phloxine/Eosin (H&E)
2. Qui trình nhuộm Mayer-Bennett Hematoxylin và Phloxine/Eosin (H&E)
PHỤ LỤC 5: CÔNG THỨC DUNG DỊCH DAVIDSON,S AFA CỦA HUMASON,1972)
PHỤ LỤC 6: PHƯƠNG PHÁP NHUỘM NHANH PHÁT HIỆN MBV, YHV VÀ WSSV
A. Phát hiện MBV bằng phương pháp nhuộm Malachite Green
B. Phát hiện YHV bằng phương pháp nhuộm Wright – Giemsa
C. Phát hiện WSSV bằng phương pháp nhuộm Haematoxyline và Eosin

Gửi phản hồi